Vragen in de Tweede Kamer over Schuldenrechtbank
Datum: 06-10-2011
Op 13 september debatteerde de Tweede Kamer over de najaarsvergadering van de Wereldbank. Op de agenda stond ook de evaluatie van de schuldkwijtschelding van Nigeria uit 2005. Deze evaluatie was uitgevoerd door het IOB.
De belangrijkste conclusie van de IOB met betrekking tot Nigeria is dat de kwijtschelding heeft bijgedragen aan de economische groei en armoedevermindering in Nigeria, maar dat de teweeggebrachte resultaten naar verwachting niet duurzaam zijn.
Tijdens het debat stelde Ewout Irrgang van de SP voor een internationale schuldenrechtbank in te stellen om de oorzaak en verantwoordelijkheid onafhankelijk te toetsen.
PvdA Tweede Kamerlid Sjoera Dikkers vroeg staatssecrataris Knapen welke lessen getrokken kunnen worden uit het Nigeriaanse voorbeeld op het gebeid van schuldverlichting. Ook wilde zij weten welke projecten ten grondslag hebben gelegen aan de uiteindelijk kwijtgescholden schuld. In middels heeft Knapen schriftelijk gereageerd op die laatste vraag, met een teleurstellend resultaat; de gegevens van bedrijven die zich destijds bij de Nederlandse overheid verzekerd hebben via de exportkredietverzekeringsfaciliteit, zijn vertrouwelijk.
Uiteraard is Jubilee Nederland verheugd met de bevestiging dat schuldkwijtschelding een belangrijke bijdrage levert aan armoedevermindering. Ook heeft het IOB vastgesteld dat crediteurlanden baat hebben gehad bij de schuldverlichting.
Tijdens het debat vroeg PvdA Tweede Kamerlid Sjoera Dikkers aan staatssecrataris Knapen welke lessen getrokken kunnen worden uit het Nigeriaanse voorbeeld op het gebeid van schuldverlichting. Ook wilde zij weten welke projecten ten grondslag hebben gelegen aan de uiteindelijk kwijtgescholden schuld. In middels heeft Knapen schriftelijk gereageerd op die laatste vraag, met een teleurstellend resultaat; de gegevens van bedrijven die zich destijds bij de Nederlandse overheid verzekerd hebben via de exportkredietverzekeringsfaciliteit, zijn vertrouwelijk.
SP-Tweede Kamerlid Ewout Irrgang opperde tijdens het debat het idee voor een Schuldenrechtbank (zie ook www.defusethedebtcrisis.org) .
In reactie daarop stelde staatssecretaris Knapen dat de G20 een mondiale schuldenregeling spreekt en in het verleden al regelmatig geprobeerd is om op mondiaal niveau tot rebalancing te komen. Hij kondigde aan dat de Europese Unie op dit punt een inbreng zal hebben in de G20 die dit najaar in Frankrijk wordt gehouden.
Het volledige verslag van het debat is hier te downloaden.
Kijk op de campagnewebsite van Defuse the Debt Crisis voor updates van de ontwikkelingen rond de G20 in Frankrijk.
===
Reactie JNL op evaluatie schuldverlichting Nigeria
De belangrijkste conclusie van de IOB met betrekking tot Nigeria is dat de kwijtschelding heeft bijgedragen aan de economische groei en armoedevermindering in Nigeria, maar dat de teweeggebrachte resultaten naar verwachting niet duurzaam zijn.
Uiteraard is Jubilee Nederland verheugd met de bevestiging dat schuldkwijtschelding een belangrijke bijdrage levert aan armoedevermindering. Ook heeft het IOB vastgesteld dat crediteurlanden baat hebben gehad bij de schuldverlichting.
Deze conclusies komen overeen met hetgeen Jubilee Nederland en haar internationale partners voor pleiten.
Volgens Jubilee Nederland zijn er een aantal lessen uit deze evaluatie te leren:
- Zoals het IOB aangeeft is een belangrijke reden van het succes dat de kwijtschelding in 2005 de gehele Nigeriaanse buitenlandse schuld betrof.
- Het IOB concludeert dat de geboekte successen waarschijnlijk niet blijvend zijn. Volgens Jubilee Nederland toont dit aan dat een structurele oplossing voor schuldproblemen nodig blijft. Kwijtscheldingen op zich kunnen een katalysator voor ontwikkeling zijn, maar vormen geen garantie. Het blijft mogelijk dat een nieuwe onhoudbare schuldpositie ontstaat. Daarom pleit Jubilee Nederland voor de oprichting van een Schuldenrechtbank, die kan oordelen over de houdbaarheid en rechtmatigheid van schulden. Een dergelijke rechtbank werkt verantwoord lenen (zowel door debiteuren als door crediteuren) in de hand, omdat duidelijk is dat onverantwoord gedrag gevolgen heeft.
- Daarnaast zou een Schuldenrechtbank een oplossing bieden voor het politieke karakter dat schuldendeals en kwijtscheldingen tot nu toe altijd hebben. Zo kreeg Irak destijds bijvoorbeeld een veel gunstiger deal dan Nigeria.
- Het initiële Nederlandse standpunt tegen een debt deal is onjuist gebleken. Volgens de Nederlandse overheid was er geen noodzaak voor kwijtschelding. Het is teleurstellend dat een voortrekkersland als Nederland, over de streep getrokken heeft moeten worden door de G8.
- Dit komt mede door het feit dat Nederland veel waarde hecht aan de Club van Parijs. In deze club zijn crediteurlanden vertegenwoordigd. De opmerking van staatssecretaris Knapen dat kwijtschelding volgt uit een afspraak tussen crediteuren en de debiteur behoeft dus helaas enige nuancering. Doordat de crediteuren zich verenigd hebben, hebben zij een nog sterkere positie ten opzichte van een schuldenaar. Ook daarom pleit Jubilee Nederland voor een Schuldenrechtbank. Immers, voor een onafhankelijke rechter zijn alle betrokken partijen gelijk.
- de oorsprong van de bilaterale schulden met Nigeria lag vooral bij de defaults van EKI (exportkredieten) gesteunde projecten. De ontwikkelingsrelevantie van die projecten was beperkt (o.a. hotels). Terwijl de waarde van de oorspronkelijke transacties US$ 438 miljoen was is er door Nigeria in 2005 €575 aan NL terugbetaald. Daarnaast heeft NL ruim € 610 mln kunnen kwijtschelden ten last van ODA. Met andere woorden; ondanks de kwijtschelding heeft Nigeria aan Nederland meer terugbetaald dan het initieel geleend had.
Delen:
Jubilee tweets > alles bekijken
